Thương lái Trung Quốc thao túng thị trường thanh long: Ruột Việt, vỏ Trung

Nhan nhản chữ TQ trên bao bì bọc trái thanh long

Một người tên H, ngụ tại thị trấn Tầm Vu (huyện Châu Thành, Long An) cho biết: Những thương lái TQ thường mang danh nghĩa khách du lịch đến Long An để tìm mối lái, đặt vấn đề thu mua thanh long. Khi về đây họ thường đi cùng một người Hoa ở quận 5 (TP.HCM) rành tiếng Việt để phiên dịch và dẫn dắt làm ăn. Ban đầu, họ rất sòng phẳng, mua bao nhiêu hàng thanh long từ các đại lý thì trả bằng tiền mặt bấy nhiêu.

Thậm chí, họ còn trả tiền hoa hồng, tiền công cho những đại lý đứng ra thu mua thanh long, thuê cơ sở chế biến với mức khá cao. Để tiếp tục tạo lòng tin, các thương lái Trung Quốc sẵn sàng chi nhiều tiền “đô” để lấy lòng một “vệ tinh” nào đó đồng ý đứng ra giúp họ làm các thủ tục kết nối với các nguồn hàng ở địa phương.

Cũng theo anh H, thương lái TQ thường thuê người đứng tên coi kho hàng chỉ một thời gian ngắn, xong họ sẽ tìm cách thay thế bằng những “vệ tinh” mới. Có lần chính H cũng được họ thuê coi kho hàng một thời gian, mời lên Sài Gòn ăn chơi mấy bữa, ở khách sạn sang trọng rồi dúi vào tay cho cục tiền tiêu xài thoải mái. Vậy nhưng, chỉ sau một thời gian ngắn H bị thương lái TQ sa thải không thương tiếc.

Mặc dù biết thiệt thòi về thương hiệu, nhưng nhiều chủ cơ sở vẫn chấp nhận phải gắn nhãn mác Bình Thuận, TQ theo yêu cầu bạn hàng

Chúng tôi hỏi thăm A Lương (người TQ còn rất trẻ) được thuê sang đây làm quản lý một cơ sở thu mua thanh long. A Lương cho biết, anh mới sang đây, mướn nhà trọ ở và hằng ngày chịu trách nhiệm quản lý và điều hành việc thu mua thanh long đóng gói tại cơ sở. Mỗi tháng nhận mức lương khoảng vài chục triệu đồng, chưa kể tiền “bo” và các khoản khác…

Tuy nhiên, chính A Lương cũng không dám khẳng định chắc chắn rằng anh sẽ được thuê làm quản lý ở đây được bao nhiêu lâu vì chỉ là “hợp đồng miệng”.

Tiếp xúc với PV, một chủ cơ sở thu mua thanh long trên địa bàn huyện Chợ Gạo tỏ ra lo lắng: “Mặc dù thương lái Trung Quốc sang thu mua thanh long xuất khẩu ngay tại địa phương mình, nhưng cũng phải dè chừng vì họ có rất nhiều “chiêu” ép giá và hẹn nợ tiền hàng. Do vậy, có thể sẽ khó lường được sự rủi ro cho cả nông dân và doanh nghiệp mình khi giao thương với họ!”.

Chủ cơ sở này còn dẫn chứng, cách nay không xa, có thương lái “bắt tay” với doanh nghiệp TQ dẫn từ Bình Thuận vào đặt vấn đề thu mua thanh long của HTX thanh long Chợ Gạo với số lượng lớn. Thậm chí, để làm tin họ còn cài người ăn ở tại HTX cả tuần để gom đủ thanh long và đóng hàng xuất khẩu bằng thùng các-tông của họ đưa, có in tên thương hiệu, địa chỉ, số điện thoại rất đầy đủ…

Xong việc người của họ kiếm cớ chuồn mất, khi các xã viên HTX không liên lạc được thì mới tá hỏa biết mình bị lừa, vội báo cơ quan chức năng rồi bức xúc đòi theo chân công an ra tận tỉnh Bình Thuận điều tra, nhưng kết quả cũng chẳng tìm được manh mối gì.

Từ ghi nhận thực tế, PV NNVN đã tìm gặp trao đổi với lãnh đạo các xã Dương Xuân Hội, Hiệp Thạnh và thị trấn Tầm Vu (huyện Châu Thành, Long An), là những địa bàn trọng điểm về tình trạng người TQ đang cư trú kinh doanh thu mua thanh long xuất khẩu bất hợp pháp.

Một cơ sở thu mua thanh long của TQ tư đang xây dựng mới

Tuy nhiên, thật bất ngờ khi không có lãnh đạo xã nào nắm được thông tin có người nước ngoài đang cư trú trên địa bàn xã, mặc dù những cơ sở thu mua thanh long do người TQ trực tiếp quản lý chỉ nằm cách trụ sở ủy ban các xã trên khoảng vài trăm mét (?).